IV Ogólnopolski Festiwal Sztuki Reżyserskiej ,Interpretacje” rozpoczął się właściwie… rok temu. Przynajmniej symbolicznie.
Warto przypomnieć, że to właśnie przed rokiem prezydent Katowic – Piotr Uszok, otwierając poprzedni festiwal, obiecał że będzie i następny. Dyrektor artystyczny katowickiego przeglądu – Kazimierz Kutz, potraktował deklarację poważnie, co przypieczętował ,chwytem za guzik”. Tak, na wszelki wypadek, żeby prezydent nie zapomniał, co przyrzekał.
Festiwal jest imprezą bez wątpienia ważną i prestiżową, ale także drogą, fotogeniczne gesty musiały zatem zyskać poparcie miejskich radnych. Nie zawiedli, budżet festiwalowy został zatwierdzony i machina przygotowań mogła ruszyć. W tym miejscu trzeba zaznaczyć, iż doświadczenia Estrady Śląskiej – na której spoczywa strona organizacyjna ,Interpretacji” – obrodziły swoistym paradoksem. Z roku na rok wszystko wokół drożeje, a katowicki festiwal staje się coraz tańszy (co nie znaczy – tani). Po prostu, po czterech latach, załoga Estrady wie już doskonale, gdzie można coś z kosztów uszczknąć, a nawet gdzie całkiem sporo zaoszczędzić. Tym bardziej, że impreza nie ma szczęścia do sponsorów; znakomita większość potężnych instytucji finansowych i przedsiębiorstw grzecznie, ale stanowczo, odmówiła wsparcia. Na placu boju pozostali tylko wierni fani ,Interpretacji”: Bank PKO SA, firma ,Elbar” Jerzego Muleta oraz hotele: ,Katowice”, ,Silesia”. Na pytania o całkowity koszt festiwalu odpowiedzieć będzie można jednak dopiero po jego zakończeniu.
Wiadomo natomiast prawie wszysto o jego programie artystycznym. Tak jak nakazuje regulamin, w szranki konkursowe staną reżyserzy młodego i średniego pokolenia (do 15 lat po debiucie), twórcy przedstawień teatrów żywego planu i spektakli telewizyjnych. Obok ich twórczości, publiczność obejrzy także – na inaugurację i na zakończenie festiwalu – przedstawienia, zrealizowane przez wielkich mistrzów polskiej sceny.
Prezentowane prace oceniać będzie jury w składzie: Anna Polony, Andrzej Barański, Maciej Englert, Grzegorz Jarzyna, Michał Kwieciński i Kazimierz Wiśniak. To skład optymalny, na laury reżysera pracuje bowiem cały sztab innych artystów. Oczywiście, w centrum uwagi jurorów, zgodnie z nazwą festiwalu, pozostaje czytanie i interpretowanie tekstu sztuki przez reżysera, ale pracę jego (reżysera) z aktorami, najlepiej ocenić może tylko inny aktor, a twórcze wykorzystanie scenografii – plastyk teatralny. Nie przypadkiem w ,ławach sądowych” zasiądą w tym roku uczestnicy poprzednich konkursów: Grzegorz Jarzyna (laureat) i Michał Kwieciński. Być może, po raz pierwszy swojego laureata będzie mogła wybierać także publiczność ,Interepretacji”, w imieniu której (trwają jeszcze pertraktacje) ufunduje ją marszałek województwa śląskiego.
O Laur Konrada walczyć będą reżyserzy, pracujący w różnych ośrodkach teatralnych Polski, silną reprezentację wystawił także Teatr Telewizji. Doboru repertuaru dokonała Komisja Artystyczna w składzie: Elżbieta Baniewicz, Bożena Winnicka i Janusz R. Kowalczyk. Zdaniem dyrektora artystycznego ,Interpretacji”, polski teatr w nowej (wciąż) dla niego sytuacji organizacyjnej i finansowej, radzi sobie całkiem nieźle, zaś młodsza generacja twórców potrafiła nawiązać kontakt z młodym pokoleniem odbiorców. Choć jeszcze kilka lat temu nie wydawało się to takie oczywiste…
Do rozpoczęcia festiwalu pozostał jeszcze miesiąc, ale można by go zacząć właściwie natychmiast. Estrada Śląska, w sile ledwie kilku osób, zadbała nawet o najdrobniejsze szczegóły, na przykład – o pomiar wysokości mostów na drodze z Wrocławia do Katowic, pod którymi muszą przejechać ogromne ciężarówki z dekoracjami; mosty okazały się bez zarzutu. Zadbano także o całodobową opiekę lekarską, zdarzało się bowiem, że owładnięci emocjami artyści nie wytrzymywali napięcia i trzeba ich było wzmacniać kroplami na uspokojenie.
Największym problemem, jak zawsze, były warunki techniczne, potrzebne do wiernego przeniesienia scenografii poszczególnych spektakli. Budynki teatralne są różne i różne są pomysły artystów na stworzenie niepowtarzalnej aury spotkania z publicznością. Ekipom technicznym natchnienie jednak nie pomoże – one muszą liczyć, montować podesty, haki i dbać o bezpieczeństwo wykonawców. Mimo drobnych perturbacji, udało się jednak sprostać wymaganiom, i wszystkie spektakle udało się przenieść do Katowic.
- To istotnie bardzo trudny problem – mówi Grażyna Szołtysik, dyrektorka Estrady Śląskiej – ale współpracowaliśmy ściśle ze scenografami, mam więc nadzieję, że ich wizje nie zostaną w żaden sposób zubożone. Faktem jest natomiast, że w prezentowanych inscenizacjach, strona plastyczna ma ogromne znaczenie. Taki jest współczesny teatr, w którym słowo wciąż pozostaje na pierwszym miejscu, ale coraz częściej jego wydźwięk wspomagają inne elementy – muzyka, eksperymenty z przestrzenią, wizja plastyczna. Mam nadzieję, że potencjalnym widzom ,Interpretacji” nie zabraknie wrażeń. Ja obejrzałam wszystkie przedstawienia i wiem jedno: coraz mniej jest klasyki w repertuarach polskich teatrów, coraz mniej klasycznych inscenizacji, ale sporo naprawdę pasjonujących przedstawień!
Repertuar
24 II – g. 19 – ,Mieszczanin szlachcicem” Moliera, reżyseria: Maciej Englert. Spektakl mistrzowski Teatru Współczesnego z Warszawy.
25 III – g. 19 – ,Kosmos” Witolda Gombrowicza, reżyseria: Paweł Miśkiewicz. Teatr Współczesny z Wrocławia.
26 III – g. 10 – ,Moja córeczka” Tadeusza Różewicza, adaptacja i reżyseria: Andrzej Barański – spektakl mistrzowski Teatru TV.
g. 12 – ,Numery” Olgi Tokarczuk, adaptacja i reżyseria: Agnieszka Lipiec-Wróblewska. Teatr TV.
g. 19 – ,Płatonow” Antoniego Czechowa, reżyseria: Grzegorz Wiśniewski. Teatr im. J. Słowackiego z Krakowa.
27 III – g. 10 – ,Sandra K” Manueli Gretkowskiej, reżyseria: Maria Zmarz-Koczanowicz. Teatr TV.
g. 12 – ,Naczelny” Stiga Larssona, reżyseria: Anna Augustynowicz. Teatr TV.
g. 19 – ,Kartoteka” Tadeusza Różewicza, reżyseria: Piotr Kruszczyński. Teatr im. Al. Fredry z Gniezna.
28 III – g. 10 – ,Niektóre gatunki dziewic” Domana Nowakowskiego, reżyseria: Agnieszka Glińska. Teatr TV.
g. 12 – ,Podróż” Geralda Auberta, reżyseria: Piotr Mikucki. Teatr TV.
g. 19 – ,Niewinni” Hermanna Brocha, reżyseria: Marek Fiedor. Teatr im. J. Kochanowskiego z Opola.
29 III – g. 10 – ,Grzechy starości” Macieja Wojtyszki, reżyseria: Maciej Wojtyszko. Spektakl mistrzowski Teatru TV.
g. 19 – ,Czarownice z Salem” Arthura Millera, reżyseria: Remigiusz Brzyk. Teatr im. S. Jaracza z Łodzi.
30 III – godz. 19 – ,Operetka” Witolda Gombrowicza, reżyseria: Jerzy Grzegorzewski. Spektakl mistrzowski Teatru Narodowego z Warszawy.
* Wytłuszczono nazwiska reżyserów, ubiegających się o Laur Konrada
* * *
Przedpołudniowe spektakle Teatru TV odbywać się będą w auli Uniwersytetu Śląskiego, przy ul. Bankowej 11. Wstęp na projekcje – bezpłatny.
Wieczorne przedstawienia konkursowe zaprezentowane zostaną na scenie Teatru Śląskiego. Bilety nabywać można w kasie teatru od 27 lutego br.
Autor artykułu: HENRYKA WACH-MALICKA